Dit is de vraag die mensen het meest tegenhoud als ze thuisonderwijs overwegen. Niet “mag het?” of “kan ik het?” maar: “Hoe moet dat financieel?”
Terechte vraag. Want thuisonderwijs betekent dat je kind meer thuis is — en dus dat jij minder makkelijk kunt werken. Dat heeft gevolgen.
Maar het is oplosbaar. Op meer manieren dan je denkt.
Eerst: hoeveel ” vrije” tijd verlies je eigenlijk?
Een schoolkind is gemiddeld ~25 uur per week van huis. Over 40 schoolweken is dat zo’n 1000 uur per jaar — of bijna 20 uur per week.
Die uren heb je bij thuisonderwijs niet automatisch. Maar dat betekent niet dat je niet kunt werken. Het betekent dat je het anders moet organiseren.
Hoe wij het doen
Ik werk 3 a 4 dagen per week, Roel werkt 3 dagen per week. Beiden flexibel, en beiden niet fulltime. We hebben 2 dagen per week een gastouder in huis.
Ons werk past om de kinderen heen — vroege ochtenden, avonden, en momenten overdag als de gastouder er is, of Roel de kinderen heeft of ze zelfstandig bezig zijn.
Dat vraagt iets van hoe je werk eruitziet. Een traditionele fulltime 9-tot-5 baan buiten de deur is moeilijk te combineren. Maar er zijn alternatieven.
Allereerst: Besparen
Als je de keuze maakt voor thuisonderwijs, zitten daar bepaalde consequenties aan vast. Eén van die consequenties is dat je zorgvuldiger moet afwegen wat je doet met inkomen vergaren en met wat je uitgeeft. Hoe je rond komt heeft natuurlijk niet alleen met je inkomen te maken, maar ook (vooral?) met wat je uitgeeft. Door helder voor jezelf te krijgen wat je uitgaven zijn, kun je vervolgens gaan bekijken hoeveel uur je (gezamenlijk) moet werken om dat inkomen te vergaren.
Bij ons: We hoeven gelukkig niet mega zuinig te leven, maar maken wel bepaalde keuzes waardoor minder inkomen nodig is. Zo zijn we de eerste 7 jaar sinds we kinderen hadden niet in het buitenland op vakantie geweest, kopen of krijgen we vrijwel uitsluitend tweedehandskleding, koken we op 4/5 keer per jaar na altijd zelf, geven we elkaar vooral praktische cadeaus, kochten we een dure maar hele zuinige auto, hebben we een energiezuinig huis met zonnepanelen en hoeven we allebei weinig “luxe” in ons leven. (Het is dik vet luxe he, dat we zoveel samen kunnen zijn, dat we gezonde gelukkige kinderen hebben, dat we in zo’n prachtig dorpje in een prachtige ecowijk mogen wonen. Mega LUXE! Maar niet in termen van Ferrari’s, Bali vakanties en Prada tassen luxe…)
Opties om te overwegen
Flexibel of deeltijd werken
Minder uren, andere tijden. Veel werkgevers zijn hier tegenwoordig mee te bereiken, zeker voor thuiswerk. Denk aan avond- en ochtendwerk, of een vier-daagse week.
Online ondernemerschap
Dit is wat ik zelf doe. Een online bedrijf geeft je de meeste vrijheid over wanneer je werkt. Het opbouwen kost tijd, maar als het loopt, past het goed bij thuisonderwijs.
Denk aan: bloggen, cursussen, freelance schrijven, ontwerp, coaching, administratie op afstand, vertaalwerk — alles waarbij je een laptop en wifi nodig hebt.
Samenwerken met andere thuisonderwijsgezinnen
Twee gezinnen die om beurten op de kinderen letten. De ene ochtend ben jij “juf”, de andere ochtend werk jij. Goedkoper dan een oppas, en de kinderen spelen samen. Wel flink lastiger te organiseren op een manier die voor alle gezinnen blijvend eerlijk voelt.
Gastouder of oppas
Een gastouder aan huis of bij haar thuis. Dit kan ook recht geven op kinderopvangtoeslag, als je werkt of studeert. Bij 2 of meer kinderen wordt het bedrag dat je aan kinderopvangtoeslag krijgt interessant voor een gastouder.
→ Thuisonderwijs en toeslagen: waar heb je recht op?
Eerder en later werken
De kinderen slapen nog of zijn al naar bed. Sommige thuisonderwijsouders werken systematisch vroeg in de ochtend of laat op de avond. Niet voor iedereen, maar voor sommigen werkt het goed.
Eén ouder werkt fulltime
In gezinnen met twee ouders werkt soms één van de twee fulltime en zorgt de ander voor het onderwijs. Dat vraagt dat één inkomen genoeg is — wat in Nederland haalbaar kan zijn, zeker als je bewust leeft.
Wat je los moet laten
De verwachting dat je net zo veel verdient als voorheen. Of dat je werk eruitziet zoals het eruitzag toen je kind nog op school zat. Je werk zal er ook niet zo uit zien als dat van je vriendinnen wiens kinderen wél naar school gaan.
Thuisonderwijs vraagt een andere inrichting van je leven. Inclusief je werk. Dat is niet gratis — maar voor veel gezinnen is het de moeite waard.
Praktisch beginnen
1. Bereken wat je echt nodig hebt (niet wat je gewend bent, maar wat nodig is)
2. Kijk welke werkvorm past bij jouw situatie
3. Bouw eventueel iets op vóórdat je kind 4 of 5 wordt — dan heb je de overgang makkelijker
→ Wat kost thuisonderwijs?
→Hoeveel tijd kost thuisonderwijs?
→ Thuisonderwijs en toeslagen

