Het is half december. De buurkinderen zijn al een week thuis. De straat is stil, de winkels vol, en jij zit aan de keukentafel te twijfelen: gaan we gewoon door, of houden we ook vakantie?
Als thuisonderwijzende ouder mag je die vraag zelf beantwoorden. Er is geen schoolrooster dat het voor je beslist. En dat is precies wat thuisonderwijs zo mooi en soms ook zo lastig maakt.
Geen twee gezinnen doen het hetzelfde
Ik ken thuisonderwijsgezinnen die december behandelen als elke andere maand: de gastouder komt gewoon, het ochtendwerk gaat door, en de feestdagen zijn feestdagen — niet meer, niet minder. En ik ken gezinnen waar december helemaal vrij is, omdat de energie simpelweg op is en rust heiliger is dan schema.
Beide keuzes zijn goed. Echt.
Mensen die unschooling als uitgangspunt nemen, zullen het verschil tussen “vakantie” en “geen vakantie” nauwelijks herkennen — het leren stopt toch nooit. En ouders die een strak programma volgen, hebben misschien juist baat bij consistentie als alle andere prikkels al zo groot zijn.
Er is geen juist antwoord. Maar er zijn wel vragen die helpen om tot jouw antwoord te komen.
Waarom doorgaan soms verstandig is
December is al een drukke maand — sinterklaas, familiebezoeken, uitjes, kerstdiners. Voor kinderen die ritme nodig hebben (en dat zijn er veel, ook al lijkt het niet zo), kan een abrupte onderbreking van structuur juist voor meer onrust zorgen, niet minder.
In ons gezin merk ik dat: als we “vrij” nemen maar er ook niks georganiseerds is, worden ze eerder prikkelbaar dan ontspannen. Een beetje anker in de dag helpt dan.
Bovendien geeft doorgaan in december flexibiliteit. Als je nu gewoon doorwerkt, kun je in mei een week meer vrij nemen — als de zon schijnt, de camping er verleidelijk bij ligt en de kinderen écht buiten willen zijn. Voor ons gezin werkt dat beter dan nóg meer binnentijd in de donkerste maand van het jaar.
En waarom stoppen soms ook verstandig is
Maar, december vreet energie. Kerstdiners plannen, cadeautjes bedenken, familievisites coördineren, én thuisonderwijs geven? Dat is veel. Als jij leeg bent, is je kind dat ook — en dan is een middagje tafels stampen zonde van ieders tijd.
De kerstvakantie brengt ook leuke activiteiten: schaatsbanen, theatervoorstellingen, kerstmarkten. Het voelt raar om dat te missen voor keukentafelwerk, terwijl diezelfde uitjes ook goede leermomenten zijn.
En december brengt soms ook meer ruimte van een partner die wat vrije dagen heeft. Persoonlijke aandacht, meer samen — dat is ook spelenderwijs leren en samen genieten.
Hoe wij het aanpakken
Bij ons loopt december grotendeels gewoon door. Voor mij is het de drukste periode van het jaar voor mijn haakpatronenbedrijf, dus structuur is ook zakelijk nodig. De gastouder komt gewoon, de kinderen maken hun ochtendwerk.
Maar december is ook absoluut niet gewoon. We spelen meer bordspellen, lezen vaker voor, maken puzzels, gaan naar familie. We vieren het Boekenfeest. We zoeken het uitje op als de gelegenheid er is.
Het is geen gewone maand, maar ook geen maand waar we bewust alles laten vallen. Meer een maand van: het fundament blijft staan, en de rest mag feestelijk zijn.
Als we toch al veel binnen zitten, kunnen we net zo goed wat meer tafelactiviteiten doen — zodat we in de lekker-weer-maanden júíst meer buiten zijn.
Wat werkt voor jou?
Er is geen gouden antwoord. De vraag die telt: wat geeft jou en je kinderen energie in december? Rust, of ritme? Allebei? Wissel je af?
Team lekker-vrij of team lekker-doorgaan — laat het me weten.
